Quân Sự Quốc Tế

Ai Cập Làm Ai Run Lập Cập

1, 2

Không rõ tác giả

...

Trong những ngày sắp tới, tình hình sẽ nhiễu nhương phức tạp khiến chúng ta khó theo dõi được tình hình. Và thường thì sẽ kết luận sai nếu lại tin vào… truyền thông Tây phương! Đây không phải là một tái diễn chuyện Việt Nam mà là võ công Ba Tư, xuất phát từ kinh nghiệm “Cách mạng Iran” năm 1979 khiến Hoa Kỳ bị hụt cẳng….

Hãy nói về chuyện hụt cẳng lần này.

***

Trong loại biến động xa lạ như vậy, ta có những diễn viên, đạo diễn và phù thủy như thế nào?

Năm xưa, Iran có những người sùng chuộng chủ nghĩa cộng sản và lý tưởng “xã hội chủ nghĩa” công bằng và liêm khiết và đạo diễn các cán bộ già đòn ở phía sau. Họ không ưa quân đội và thù ghét các tướng lãnh cấu kết với tài phiệt và tư bản (Mỹ!) Ai Cập cũng còn thành phần này, vì xưa kia Nasser đã từng mơ ước xây dựng xã hội chủ nghĩa khi liên kết với Liên Xô.

Ai Cập cũng có những người mơ ước nền dân chủ Tây phương – sinh viên, gia đình tư sản, có hấp thụ giáo dục Anh-Mỹ và trở thành giai tầng thông ngôn cho dư luận bên ngoài. Đạo diễn là ai thì ta chưa biết, cho tới khi thấy Mỹ gọi nhân vật mới xuất hiện là khuôn mặt cải cách. Xứ này cũng có những người Hồi giáo ôn hòa, không hài lòng với tinh thần vật chất và tham ô của chế độ lý tài và độc tài. Và còn có những tay Hồi giáo cực đoan sẵn sàng áp dụng phương pháp khủng bố để gây bất ổn và đánh sụp chế độ thế quyền hầu có thể xây dựng một chế độ thần quyền, cai trị bằng Giáo luật do họ diễn giải theo lối hà khắc nhất…. Rồi còn các sĩ quan trẻ có đầy tham vọng nữa…

Bên trong chính quyền thì ta có guồng máy thư lại của công chức, rất thạo việc giao thiệp với Bộ Ngoại giao hay cơ quan viện trợ Mỹ, có quân đội với các tướng lãnh đã từng tu nghiệp bên Anh bên Mỹ. Và có bộ máy an ninh tình báo, ít nhiều hợp tác với CIA để trao đổi tin tức.

Đó là hậu trường và sân khấu trước khi thảm kịch bắt đầu.

Thảm kịch là do truyền thông Mỹ chỉ tin vào và tìm đến những ai biết nói tiếng Anh, một thiểu số ở thành phố đôi khi mù mờ về mọi chuyện ngay trong xã hội của họ. Thảm kịch vì các xu hướng dân chủ tại Mỹ sẽ mài miệt chứng minh tính chất độc tài của chế độ quân phiệt rồi gây ấn tượng lạc quan về “phong trào dân chủ” bên trong. Khi thấy động, họ kết luận rằng đó là quần chúng đang nổi dậy đòi dân chủ! Và quần chúng Ai Cập ở nhà tin mà đọc tin tức Tây phương thì là thật.

Thảm kịch vì cơ quan an ninh bản địa chưa chắc đã nắm vững tình hình và có thông tin chính xác, lại không sẵn sàng trao đổi tin tức với cơ quan CIA. Trong khi CIA lại… nhìn đâu cũng thấy khủng bố: chỉ tập trung chú ý vào chuyện khủng bố để bảo vệ nước Mỹ, nên có khi lượng định sai những uẩn khúc bên trong xã hội. Còn bộ Ngoại giao thì lấy nguồn tin từ bộ máy thư lại công quyền, từ các tổ chức phi chính phủ, các nhóm đối lập ôn hoà hay các chính khách chờ thời… để tùy cơ ứng biến. Y như CIA, họ lấy nguồn tin từ những người thông thạo Anh ngữ nên chưa chắc đã nắm vững tâm tư của người dân cùng khốn ở chốn thâm sâu.

Và hiểu sai sự thể như đã hiểu sai Iran năm 1979.

Khi biến động xảy ra, sự vận hành bi thảm của cả hệ thống phức tạp đó sẽ trình bày sự thể một cách lệch lạc, không hẳn sai mà là không đầy đủ và thiếu trung thực. Nhưng sự thể lệch lạc ấy lại tác động vào dư luận Mỹ khiến người Mỹ hồn nhiên lại tin vào cách mạng màu này mau kia mà mơ tưởng hão huyền. Và ảnh hưởng vào chính giới, vào tấm lịch tranh cử tại Mỹ… Hoa Kỳ không thể bảo vệ một đồng minh độc tài được. Nó đi ngược lý tưởng của nước Mỹ.

Trong khi những phù thủy giấu mặt thì lặng thinh khai thác tất cả.

Họ có thể đưa ra những khuôn mặt ôn hoà, có vẻ thân Tây phương – loại “lực lượng thứ ba” giữa các tướng lãnh ác ôn và các nhóm cách mạng cực đoan – để vận động thế giới yểm trợ việc lật đổ chế độ. Sau đó là một chế độ ôn hoà nhưng bất lực. Có khi là một “vụ Kerensky” tại Nga năm 1917 hay “vụ Bani Sadr” tại Iran năm 1981. Lãnh tụ ôn hòa cải lương vừa lên là bị lật và sống lưu vong, để xuất hiện một bộ mặt thật: cách mạng chuyên nghiệp và cực đoan chống Mỹ gấp trăm!

Ai Cập hiện nay không chỉ có một mà có quá nhiều phù thủy.

***

Non tay nhất có thể là một nhóm tướng lãnh muốn gây loạn để ban bố tình trạng thiết quân luật hầu còn cứu lấy quốc gia. Họ cho Gamal Mubarak đi chơi và Nội các của đảng NDP ngồi xơi nước, để nắm chính quyền. Già đòn hơn thì có các lãnh tụ của tổ chức Huynh đệ Hồi giáo MB. Nếu quả là các tướng đang đốt lửa rơm để hâm nóng nhiệt tình của tuổi trẻ, thì các lãnh tụ Hồi giáo có thể kín đáo cung cấp xăng dầu và chất nổ, lẫn người sẵn lòng tử vì đạo. Rồi quy luật “hậu quả bất lường” sẽ bật ra một cái lò xo hiểm ác.

Quái quỷ hơn thì còn có loại “phù thủy mắt xanh” mà Sàigon trước 1963 và 1975 có biết: chính cơ quan CIA của Mỹ. Khi thấy chính quyền dân sự lập cập và có thể tuột tay, bàn tay nhám có khi lại thọc vào và tìm ra một giải pháp chính trị và lãnh đạo khác…

Từ rất xa, còn có loại phù thủy rậm râu sâu mắt, các Giáo chủ Iran đầy mưu lược và cán bộ…

Ngần ấy phù thủy đều lặng tinh bắt quyết trước khi thi thố pháp thuật thần thông. Vì vậy, chúng ta còn phải chờ đợi. Ai cũng hiểu và nói rằng “cách mạng là sự nghiệp của quần chúng”, nhưng có khi thành hình từ những bàn tay ma mãnh của các phù thủy biết vận dụng quần chúng cho mục tiêu của họ.

Chưa nhìn ra các đạo diễn giấu mặt thì đừng vội kết luận từ các diễn viên trên sân khấu. Và đừng vội tin vào sự tường thuật của truyền thông Anh ngữ.

***

Phần trên đây được viết trong ngày 26. Hai ngày sau, một số biến cố đã có vẻ rõ nét hơn trong mớ bong bong hỗn loạn mà ít ai nhìn ra toàn cục.

Năm 1963, khi Thượng Toạ Thích Quảng Đức tự thiêu ở một ngã tư tại Sài Gòn, những người ở tại chỗ, kể cả phóng viên ngoại quốc – từ ngã tư đó cho đến các quán cóc của Sài Gòn – đều nghĩ rằng mình đang chứng kiến hay tường thuật “sự thật” tại Sài Gòn và khía cạnh ác ôn của chế độ Ngô Đình Diệm. Đúng là một cách “vô minh” của nhà Phật mà sau này mình mới hiểu ra! Có khi vẫn còn chưa hiểu…. Sự thật đó ma quỷ hơn nhiều, do những động lực xuất phát từ xa hơn.

Cũng thế, những gì đang xảy ra tại Ai Cập có thể là hình ảnh ngoài phố, kịch bản trong hậu trường mới là phần hấp dẫn.

Một thí dụ là Tham mưu trưởng Quân đội Ai Cập, Tướng Sami Anan đã đến Mỹ từ hôm 24, đến ngày 28 mới có tin thông báo là ông trở lại Cairo. Với cẩm nang trong tay hay là một lượng định chính xác về lập trường Hoa Kỳ để trình bày lại với các tướng lãnh ở nhà. Trong bốn ngày đó, xứ Ai Cập xôi xục như nồi bánh chưng ngày Tết với những tin tức dồn dập và mâu thuẫn về những gì đang xảy ra. Suốt thời gian đó, Tổng thống Hosni Mubarak vẫn lặng thinh và lãnh đạo Hoa Kỳ cũng chẳng nêu vấn đề gì về chuyện này. Phát ngôn viên của Tổng thống Barack Obama chỉ hé mở chi tiết tầy trời, là Tổng thống Mỹ không nói chuyện gì với Tổng thống Ai Cập. Trên đường phố Cairo, chi tiết ấy thật là lặt vặt mà có ý nghĩa.

Có ý nghĩa không kém là một ngày trước đó, khi đài Tiếng nói Hoa Kỳ VOA lại phong cho một lãnh tụ đối lập, ông Mohamed ElBaradei là “Nhân vật Cải tổ” của Ai Cập! Đạo diễn bắt đầu ra chiêu và đưa ra nhiều diễn viên khác.

Biết đâu chừng, Hoa Kỳ chuẩn bị sẵn nhiều lá bài để chẵn lẻ gì nước Mỹ vẫn không thua và bề nào, các nhóm Hồi giáo cực đoan sẽ không thắng. Vì vậy, người viết không chạy theo tin tức nữa – Tết nhất rồi – mà lùi lại xem xử thể sẽ ra sao, Tổng thống Hosni Mubarak nói gì với quốc dân Ai Cập và kết quả ra sao…

Người viết xin kết thúc bài viết quá dài này để xem ông Mubarak nghĩ gì khi bước ra hứa hẹn cải cách và tuyên bố giải tán Chính phủ. Ông ta không chỉ ứng xử với đám đông biểu tình mà với các tướng lãnh, thành trì cuối cùng của chế độ!

Nhưng đã khởi đầu bằng chuyện bói toán thời sự thì cũng xin bạo phổi đưa ra một lời tiên đoán.

Sau Tunisie và Ai Cập, nơi sẽ biến động mạnh và có hậu quả chiến lược cho Hoa Kỳ tại Trung Đông không là Yemen. Mà là Syria. Xứ này liên hệ đến Israel, Bắc Hàn, Iran, lực lượng Hezbollah tại Lebabon và cả lực lượng Hamas trên Dải Gaza…

1, 2

Quân Sử Việt Nam (TOP)